تقلید از هر مرجعی در صورتی جایز است که مکلف او را اعلم و عادل تشخیص دهد. بنابراین اگر برای کسی این دوامر نسبت به او احراز شده باشد تقلید جایز است و در صورت تردید در هر یک جایز نیست.
مرجع تقلیدی که باید از او تقلید کرد شرایطی دارد که از مهم ترین شرطها اعلمیّت (داناتر بودن) و عدالت است. اگر مرجعی دارای شرایط مذکور در مسئلة 2 توضیح المسائل مراجع باشد باید از او تقلید کرد. اگر معلوم شد یا احتمال قوی داده شد که مرجعی مراعات تقوا را نمی کند نمی توان از او تقلید کرد.
تقلید ابتدایی از مرجع میت جایز نیست. پس کسی که در دوران حیات امام از ایشان تقلید نکرده، بعد از فوت ایشان نمی‏تواند از او تقلید کند.{1} باقی ماندن بر تقلید میت جایز است. پس کسی که در زمان حیات امام مقلد او بوده، جایز است بعد از فوت امام هم از او تقلید کند، البته در صورتی که مجتهد میت
علما و مراجع عظام می فرمایند:"تقلید میت ابتداء جایز نیست، ولی بقا بر تقلید میت اشکال ندارد و باید بقا بر تقلید میت به فتوای مجتهد زنده باشد. کسی که در بعضی از مسائل به فتوای مجتهدی عمل کرده، بعد از مردن آن مجتهد می تواند در همة مسائل از او تقلید کند". در نتیجه می‌توان از مرجع تقلیدی
تقلید ابتدایی‌ از میت‌ جایز نیست‌؛ ولی‌ بقای‌ بر تقلید از میت‌ جایزاست‌؛ یعنی‌، اگر قبلاً از مجتهدی‌ تقلید کرده‌اید و از دنیا رفته‌ است‌، می‌توانیدبر تقلید از آن‌ باقی‌ بمانید.
تقلید تنها در فروع دین جایز است؛ مثل نماز، روزه، حج، جهاد و... که احتیاج به تخصصی خاص دارد.
از آنجا که تقریباً همه مراجع، تقلید ابتدایی از میت را جایز نمی‏دانند و شما در زمان حیات حضرت امام (ره) به سن تکلیف نرسیده بودید، بنابراین تقلید شما از ایشان جایز نیست، در عین حال اگر تقلید کسی از حضرت امام - گر چه قبل از سن تکلیف - تحقق یافته باشد، اکنون هم با نظر یکی از مراجع زنده
تقلید از میت ابتداء جایز نیست؛ یعنی کسی که از مجتهدی تقلید نکرده باشد، پس از مرگ او نمی‏تواند از وی تقلید نماید، ولی بقا بر تقلید میت اشکالندارد. یعنی کسی از مجتهدی تقلید کرده، بعد مجتهد از دنیا رفته باشد، می‏تواند بر تقلید خود از این مجتهد باقی بماند. بقا بر تقلید میت باید به فتوای
چنانچه از امام تقلید کرده‏اید؛ یعنی، اعمالتان را طبق فتوای ایشان انجام داده‏اید می‏توانید بر تقلید از امام باقی بمانید ولی چنانچه تنها قصد تقلید داشته‏اید و تقلید نکرده‏اید، اکنون نیز نمی‏توانید از ایشان تقلید نمایید و بایستی از یک مجتهد زنده تقلید کنید.
تقلید میت ابتداء جایز نیست، ولی بقاء بر تقلید میت اشکال ندارد و باید بقاء بر تقلید میت به فتوای مجتهد زنده باشد و کسی که در بعضی از مسائل به فتوای مجتهدی عمل کرده، بعد از مردن آن مجتهد می تواند در همه مسائل از او تقلید کند. (فتوای امام (ره)) فاضل لنکرانی:باقی ماندن بر تقلید جایز است
مقام معظم رهبری بقاء بر تقلید از مجتهد میت را جایز می‏دانند، بنابراین در صورتی که در زمان حیات امام از ایشان تقلید کرده باشند بعد از فوت آن بزرگوار نیز می‏توانید بر تقلید ایشان باقی باشید و اما اگر زمان حیات امام مکلف نبوده‏اید اکنون تقلید از مقام معظم رهبری جایز و مجزی است. و
تبعیض در تقلید، در صورت تساوی مراجع، مورد اختلاف فقها است؛ برخی آن را جایز نمی‏دانند و عده‏ای نیز (هم چون آیت اللّه‏فاضل، بهجت و مقام معظم رهبری) در مسائلی که با همدیگر ارتباطی ندارد، آن را جایز می‏دانند. بنابراین چنانچه تمام مراجع به نظر مقلد مساوی باشند، می‏تواند با تقلید
اگر مراجع مساوی باشند و یکی را به عنوان مرجع تقلید انتخاب کرد باید از او تقلید کند. اگر او اجازه تبعیض در تقلید می‏دهد می‏تواند در برخی مسائل از دیگری تقلید نماید.
چون بقا بر تقلید مجتهد میت باید به فتوای مجتهد زنده باشد، شما بعد از وفات مجتهد زنده ای که بقا برتقلید میت با نظر ایشان بود، باید با نظر مجتهد زندهء دیگری که بقا بر تقلید میت را جایز می داند، بر تقلید سابق خودباقی بمانید.
تقلید ابتدایی از میت جایز نیست، بنابراین شما نمی‏توانید از امام‏خمینی و آیت‏اللّه‏اراکی تقلید کنید.

شکار کردن گنجشک جایز است و حلال بودن گوشت حیوان با شکار، شرایطی دارد که برای دست یافتن به آن، به رساله مرجع تقلید خود مراجعه کنید.
تقریباً همه مراجع، تقلید ابتدایی از مجتهد و مرجع فوت شده را جایز نمی‏دانند ولی اگر فردی از مرجعی تقلید می‏کند و این مرجع فوت کند می‏تواند با رجوع به یک مرجع تقلید زنده و اذن او، بر تقلید از این مرجع فوت شده ادامه دهد و هیچ اشکالی ندارد.
بقا بر تقلید میت اگر اعلم از مجتهد زنده باشد به نظر اکثر مراجع واجب است و بقا به تقلید او اگر در علم مساوی با مجتهد زنده باشد جایز است ولی تقلید ابتدایی از میت به نظر اکثر مراجع جایز نیست.
کسی که به طور علنی نماز را ترک می‏کند، متظاهر به فسق است و غیبت او در این مسأله و به نظر برخی از مراجع تقلید به طور مطلق جایز می‏باشد، لیکن در مسائل دیگر، حکم دیگر افراد را دارد.
تقلید میت ابتداء جایز نیست، ولی بقاء بر تقلید میت اشکال ندارد و باید بقاء بر تقلید میت به فتوای مجتهد زنده باشد و کسی که در بعضی از مسائل به فتوای مجتهدی عمل کرده، بعد از مردن آن مجتهد می تواند در همه مسائل از او تقلید کند. (فتوای امام (ره)) فاضل لنکرانی:باقی ماندن بر تقلید جایز است
تغییر دادن مرجع تقلید فقط در صورتی جایز است که انسان یقین کند و یا احتمال بدهد که مرجع دیگر اعلم است(یعنی علمش در فهمیدن احکام خدا بیشتر است).
بقاء بر تقلید میّت با اجازه مرجع زنده جایز است. در شرایط کنونی شناخت اعلم بسیار دشوار است و چه بسا اعلم مطلقی وجود نداشته باشد و بسیاری از مراجع تقریباً از نظر علمی همطراز می‏باشند. از همین رو تقلید از هر یک از آیات عظام (بهجت، فاضل لنکرانی، ناصر مکارم، تبریزی، زنجانی و مقام معظم
به فتوای اکثر فقها، بقاء بر تقلید از مجتهد میت جایز است که البته بعضی قایل به تفصیل در این موضوع هستند. در هر حال بقاء تقلید از میت باید با اجازه یک مجتهد زنده باشد.
اگر هنگامی که به سن تکلیف شرعی (15 سال قمری) رسیده بودید، زمان حیات مرحوم آیت‏اللّه‏اراکی را درک کرده و با تحقیق و بررسی از ایشان تقلید نموده‏اید و بعد از فوت آن مرحوم نیز با اجازه یکی از مراجع زنده بر تقلید نامبرده باقی مانده‏اید، تقلید شما بلا اشکال است (توضیح آن که بیشتر مراجع
تقلید ابتدایی از میت جایز نیست.
در مورد بقا شما باید یکی از مراجع حاضر را انتخاب نموده و به فتوای او بر حضرت امام باقی بمانید. در عین حالبقا بر تقلید حضرت امام به فتوای همه مراجع موجود - با مختصر تفاوت‏هایی - جایز است.
ج س 2 - در صورت تساوی مراجع تقلید تبعیض در تقلید اشکالی ندارد. (در مسائلی از یک مجتهد تقلید کنید و در مسائل دیگر از مرجع دیگر)؛ مگر آن که موجب هرج و مرج و نوعی لاابالی‏گری شود که در این صورت جایز نیست.
دیدگاه مراجع محترم تقلید در این باره مختلف است که لازم است هر کس به فتوای مرجع تقلید خود مراجعه و عمل نماید. برخی از مراجع محترم، هیپنوتیزم را مطلق حرام می‌دانند مثل امام خمینی( و برخی با شرایط ذیل جایز می‌دانند. 1. انجام عمل هیپنوتیزم با انگیزة عقلانی. 2. رضایت فردی که هیپنوتیزم
الف) کسی که تازه به حد بلوغ رسیده نمی‏تواند از مجتهد میّت تقلید کند، اما کسی که از مجتهد تقلید کرده بعد از فوت او نیز می‏تواند به فتوای یک مجتهد زنده که بقاء را جایز می‏داند بر فتوای مجتهد میت باقی بماند و تقلید از مجتهد زنده به خاطر آن است که در مسائل جدید و مسائلی که غالباً انسان
بعد از آن که مرجعی انتخاب شد در مسائلی که فتوا نداده و احتیاط واجب نموده است می‏توان از دیگری تقلید کرد.نیز اگر همان مرجع تبعیض در تقلید در زمان حیات مرجع را اجازه داده باشد می‏توان در برخی از مسائل از مرجعدیگری که از نظر علمی با او مساوی است تقلید کرد.

نوشته شده در تاریخ شنبه 11 دی 1389    | توسط: محمود بوستانی    |    |
نظرات()